Pathways

In deze filmselectie staat de actueelste variant van de kapitalistische mens centraal, van de dystopische realiteit waaraan Elon Musk de hele wereld in toenemende mate onderwerpt tot de overvolle behandelkamers van plastisch chirurgen in Teheran. Maar ook alledaagser fenomenen als het massatoerisme in de Cinque Terre, de wegwerpindustrie rondom onze kerstviering, en de mensen achter wat er bij ons aan pakketten en maaltijden aan de deur wordt afgeleverd. Terwijl de uitwerking van dit hyperkapitalisme al overal zijn tol eist lijkt voor de krachten erachter de grens nog lang niet bereikt.  

In deze filmselectie wordt de interactie tussen mensen geregistreerd — en in een enkel geval ook geënsceneerd —  als een rollenspel van personages. Iedereen speelt een rol, al dan niet bewust, de lens van de filmmaker beziet het. Kleine gebaren worden uitvergroot, het theatrale karakter van het dagelijkse leven wordt  gekadreerd en uitgelicht. Of dit schouwspel zich nu afspeelt in het parlement of in de boksring, bij een reünie van oude vrienden of op een bruiloft: de personages voegen zich naar de hun toebedeelde rol. 

Deze filmselectie voert ons door de aderen van de aarde, we doorkruisen geopolitieke grenzen en zien hoe in sommige gebieden droogte of overstromingen de leefbaarheid bedreigen voor mens en dier. Elders leveren de oevers en het koele water van de rivieren het toneel voor toevallige ontmoetingen of juist geplande rituelen. Op het niveau van symboliek suggereren rivieren  het onvermijdelijke voorbijgaan van de tijd. Of bieden ze de ruimte voor een zoektocht naar een geliefde die verdween in de onpeilbare diepte. 

Deze films laten zien hoe klimaatverandering steeds dieper ingrijpt in ons dagelijks leven. Van indringende, artistieke documentaires over de verwoestende bosbranden in Californië tot portretten van activisten die zich inzetten voor verandering: de selectie belicht de klimaatcrisis vanuit uiteenlopende perspectieven. Samen maken de films de urgentie van de ecologische uitdagingen voelbaar, maar stellen ze ook een andere vraag: welke rol spelen wij zelf? Ze nodigen uit om na te denken over onze verantwoordelijkheden, onze keuzes en de wereld die we samen vormgeven. 

Een genuanceerde kijk op grenzen en migratie vormt de kern van deze selectie. Van grenzen die ooit open waren maar nu onneembaar lijken tot mensen die tussen landen en continenten leven, wachtend op de kans om eindelijk een nieuw bestaan op te bouwen. Deze films bieden krachtige reflecties op wat beperkte bewegingsvrijheid vandaag de dag betekent. Gevangen tussen landen, tussen verleden en toekomst, ontmoeten we opmerkelijke hoofdpersonen die zich staande proberen te houden in een leven vol onzekerheid.  

Wat gebeurt er als filmmakers de geschiedenis niet van een afstand bekijken, maar er persoonlijk in duiken? In deze pathway krijgt het verleden een nieuwe, creatieve blik. Regisseurs onderzoeken het leven van hun ouders en grootouders, gaan hun eigen angsten en familiegeschiedenis te lijf of geven een stem aan mensen die de gebeurtenissen zelf hebben meegemaakt. 

Samen brengen deze films onbekende verhalen en nieuwe perspectieven aan het licht. Ze doorbreken bestaande beelden en laten zien dat zelfs geschiedenis die we denken te kennen, telkens opnieuw kan worden bekeken, bevraagd en begrepen. 

Kinderen en tieners groeien op in totaal verschillende werelden, soms op slechts een steenworp afstand van elkaar. Van Russische jongeren die worden overspoeld door patriottische en oorlogspropaganda, tot Roma-meisjes die in rijke kastelen dromen van een ander leven en jonge Oekraïense circusacrobaten die de gevolgen van de oorlog onder ogen zien. Deze indringende, menselijke films bieden een intieme blik op de uitdagingen waarmee jonge mensen worden geconfronteerd. Terwijl ze hun weg zoeken door moeilijke en soms onzekere tijden, blijven ze dromen van vrijheid, verandering en een andere toekomst. 

Wat doen politieke strijd, ballingschap, oorlog en migratie met een gezin? Hoe gaan familieleden om met psychische problemen, ziekte en sociale uitsluiting? Is acceptatie en verzoening de enige weg om breuken, geheimen en misverstanden te helen? In deze indringende selectie onderzoeken filmmakers hun eigen familiegeschiedenis, de kracht van hun voorouders en de patronen die van generatie op generatie worden doorgegeven. Met liefde, zelfreflectie en filmisch vakmanschap leggen ze verborgen verhalen bloot en laten ze zien hoe persoonlijke geschiedenissen verweven zijn met de geschiedenis van ons allemaal. 

Wat verbindt de baanbrekende plantkundige Hu Xiansu, revolutionair Che Guevara, denker Edward Said, aartsbisschop Desmond Tutu en wiskundige Dominique Lépingle? Elk van hen durfde de wereld op een eigen manier te bekijken en bestaande denkbeelden uit te dagen. De films in dit traject portretteren uitzonderlijke geesten wier originele, vaak subversieve ideeën generaties blijven inspireren. Hun nalatenschap laat zien hoe onafhankelijk denken nieuwe perspectieven opent en inspireert om je te verzetten tegen de vervreemding van het groepsdenken. 

Dekolonisatie is een proces van strijd, verandering en emancipatie dat nog niet is voltooid. Koloniale structuren werken in veel delen van de wereld door in hardnekkige, overgeërfde  systemen en machtsverhoudingen, en maken de weg naar werkelijke bevrijding complex. De films in dit traject volgen individuen en gemeenschappen die zich verzetten tegen deze erfenis en strijden voor hun identiteit, waardigheid en rechten. 

Wat drijft mensen ertoe om in opstand te komen, zelfs wanneer ze daarmee hun leven, vrijheid of de veiligheid van hun dierbaren op het spel zetten? In autoritaire regimes, dictaturen en uitbuitende economische systemen staan moedige individuen op tegen onrecht, machtsmisbruik en discriminatie. Met verrassende filmische vormen vertellen de films in deze pathway inspirerende verhalen over mensen die hun angst overwinnen, de status quo uitdagen en zich inzetten voor een rechtvaardigere wereld.

De kunstenaar neemt een bijzondere plaats in binnen onze samenleving. De schrijvers, zangers, dansers, fotografen, beeldhouwers en schilders in deze filmselectie laten zien hoe verbeelding ruimte kan maken voor schoonheid, verwondering en nieuwe perspectieven. Een veelzijdig mozaïek van makers en dromers uit uiteenlopende disciplines en werelden nodigt uit om een diepere verbinding te ervaren met de wereld om ons heen én met onszelf. 

Deze pathway wordt ondersteund door Brook Foundation.

De mens is onderdeel van de natuur, maar onze invloed op de wereld om ons heen is groter dan ooit. Deze films nemen je mee op bijzondere reizen: van de indrukwekkende geologische breuken van Californië en de smeltende gletsjers van de Alpen tot de stille veerkracht van wilde asperges en metasequoia’s. Onderweg ontmoeten we mensen die zich met vastberadenheid inzetten voor wat dreigt te verdwijnen.  

Deze pathway wordt ondersteund door Brook Foundation.

Democratie is geen vanzelfsprekendheid: ze vraagt om voortdurende aandacht, betrokkenheid en bescherming. De films in deze pathway brengen mensen in beeld die zich inzetten voor vrijheid van meningsuiting, mensenrechten, burgerparticipatie en sterke democratische instituties. Hun verhalen laten zien hoe verschillend verzet en politiek activisme kunnen zijn en bieden inspiratie, zelfs in landen waar democratie vaak als vanzelfsprekend wordt beschouwd.  

Deze pathway wordt ondersteund door Vfonds.