Van idee naar festivalselectie: 28 titels

Documentaires en nieuwemediaprojecten vragen vaak om een lange adem. Makers hebben de tijd en ruimte nodig om te experimenteren, samenwerkingspartners te vinden en financiering te krijgen om hun plannen te realiseren. Met verschillende ondersteuningsprogramma’s en het IDFA Bertha Fund helpt IDFA makers om hun projecten verder te ontwikkelen en mogelijk te maken.

In het programma van IDFA 2026 zijn 28 films en nieuw mediaprojecten te zien die eerder steun kregen van IDFA. Daaronder zijn 12 debuutfilms. De selectie laat zien hoe uiteenlopend de projecten zijn die met die steun tot stand komen. Drie voorbeelden laten zien hoe verschillend zo’n traject kan verlopen: Hello You van May Abdalla en Barry Gene Murphy, Concrete Land van Asmahan Bkerat en Regarding Memory and Neglect van Ricardo Martensen.

In Concrete Land (2026) volgt de Palestijnse filmmaker Asmahan Bkerat de familie Najar, een van de laatste Afro-Palestijnse bedoeïenenfamilies aan de rand van Amman. Terwijl de Jordaanse hoofdstad steeds verder oprukt, staan drie generaties voor een moeilijke keuze: vasthouden aan hun land of op zoek gaan naar een nieuwe plek om thuis te noemen.

De ontwikkeling van de film is nauw verbonden met IDFA. In 2020 ontving Bkerat steun van het IDFA Bertha Fund om de film te realiseren en af te ronden. Een jaar later nam ze deel aan IDFA Project Space, waar filmmakers werken aan hun projecten en hun makerschap verder ontwikkelen. In 2024 presenteerde ze de film op het IDFA Forum, waar makers in contact komen met mogelijke partners en financiers. Nu keert Concrete Land terug naar IDFA, ditmaal als onderdeel van het programma Best of Fests.

Hoe goed kennen we degene die ons vanuit de spiegel aankijkt? In Hello You (2026) maken immersieve kunstenaars May Abdalla en Barry Gene Murphy van Anagram van het kijken naar je eigen spiegelbeeld een vervreemdende ervaring. Met licht, geluid en illusie speelt de installatie met ons zelfbeeld. Hoe worden we gevormd door onze herinneringen en verwachtingen? En wat gebeurt er als we onszelf in de spiegel ineens niet meer helemaal herkennen?

Ook in de ontwikkeling van het project speelde IDFA op verschillende momenten een rol. In 2024 werd het gepresenteerd op het IDFA DocLab Forum, waar het de DocLab Forum Award won. In datzelfde jaar liet Anagram tijdens DocLab Playrooms een vroege versie van het werk zien aan kunstenaars, professionals en publiek. Bezoekers konden de installatie ervaren terwijl die nog volop in ontwikkeling was. Hun reacties hielpen de makers om het project verder vorm te geven. Nu keert het terug naar IDFA als Hello You, geselecteerd voor de DocLab Competition for Immersive Non-Fiction.

May Abdalla: “In 2024 kwamen we naar IDFA met een vraag: kan een ervaring veranderen hoe iemand zijn eigen lichaam ervaart? Tijdens DocLab Playrooms kregen we zeven uur de tijd om dat samen met het publiek te onderzoeken. Met danskunstenaar Kat Hawkins, die fantoomledematen had ervaren, onderzochten we hoe spelen onze lichaamsbeleving kan veranderen.

Het is heel waardevol om de ruimte te krijgen om te experimenteren terwijl een idee nog vorm krijgt. Zodra je met publiek in een ruimte staat, moet een idee concreet worden. Je merkt wat aanslaat, wat afvalt en wat zich verder ontwikkelt zonder dat je het hoeft te forceren.

De Forum Award gaf ons project een steuntje in de rug en meer zichtbaarheid; tijdens Playrooms konden we er echt mee aan de slag. Die experimenten legden de basis voor Hello You, dat dit jaar in première gaat: een ontmoeting met je eigen spiegelbeeld en de vreemde ervaring jezelf te herkennen. Terugkeren naar DocLab voelt alsof we het gesprek voortzetten dat twee jaar geleden in die ruimte begon.”

In Regarding Memory and Neglect (2026) volgt de Braziliaanse filmmaker Ricardo Martensen families die willen weten wat er met hun dierbaren is gebeurd. De film brengt verschillende generaties nabestaanden samen: van families die de stoffelijke resten van slachtoffers van de Braziliaanse militaire dictatuur (1964–1985) laten opgraven tot een moeder die antwoorden zoekt over haar zoon, die decennia later door de politie werd gedood. Allemaal proberen ze het stilzwijgen te doorbreken en de waarheid boven tafel te krijgen. Met beelden uit oude familiefilmpjes brengt Martensen de overledenen weer even tot leven, terwijl hun nabestaanden blijven strijden voor erkenning en gerechtigheid.

IDFA speelde een belangrijke rol bij de totstandkoming van de film. In 2020 kreeg Martensen als eerste steun voor het project een bijdrage van het IDFA Bertha Fund. Dat was een moeilijke periode: de coronapandemie en de bezuinigingen op cultuur in Brazilië maakten het lastig om films te financieren. Later nam hij deel aan IDFA Project Space en presenteerde hij het project op het IDFA Forum, waar hij in contact kwam met mogelijke partners. Ook verdere financiering van het Bertha Fund hielp de film door de productie en postproductie heen. Dit jaar maakt Regarding Memory and Neglect deel uit van het Frontlight-programma van IDFA.

Ricardo Martensen: “De ontwikkelingsbijdrage die we in 2020 van het IDFA Bertha Fund kregen, was de eerste investering in de film. We zaten midden in de pandemie en hadden te maken met een regering die de belangrijkste financieringsmogelijkheden voor cultuur in Brazilië had afgeschaft. Juist op dat moment steun krijgen, gaf ons hoop en de motivatie om ondanks alle moeilijkheden door te gaan met de film.

In de jaren daarna kregen we via IDFA Project Space, het IDFA Forum en verdere steun van het Bertha Fund waardevolle begeleiding, konden we ideeën uitwisselen en bouwden we internationale contacten op. Ik denk dat deze film er zonder IDFA misschien nooit was gekomen. Het werk van IDFA is essentieel om het isolement van de Braziliaanse filmsector te doorbreken en onze films onder de aandacht te brengen van een internationaal publiek, ongeacht de politieke en economische omstandigheden waarin we werken.”

De 'oogst' van dit jaar bestaat uit 28 films en nieuwe mediaprojecten die deel uitmaken van de selectie van IDFA 2026. Daarvan werden er 15 eerder gepresenteerd op het IDFA Forum, ontvingen 14 steun van het IDFA Bertha Fund en namen er negen deel aan IDFA Project Space. Verschillende projecten kregen steun via meerdere programma’s.

Bekijk de volledige selectie en ontdek langs welke wegen deze projecten hun plek hebben gevonden op IDFA 2026.